Pieśń z Wyspy Wielkanocnej: ¿I hē a Hotu Matu'a e hura nei?

Żywy hymn o wodzu-żeglarzu Hotu Matu'a – śpiewany dziś po hymnie Chile podczas wielu uroczystości publicznych, ze słowami łączącymi legendę i historię.

¿I hē a Hotu Matu'a e hura nei? to pieśń, która stała się dla Rapa Nui czymś w rodzaju hymnu narodowego. Często śpiewa się ją po hymnie Chile, przed flagami Chile i Rapa Nui. Pieśń opowiada o przybyciu siedmiu zwiadowców i króla Hotu Matu'a na Rapa Nui oraz o śmierci króla Hotu Matu'a.

Spisał i przetłumaczył Marcus Edensky

SłowaTłumaczenieObjaśnienie
¡E 'Ira e Rapareŋa ē! O, 'Ira i Rapareŋa! 'Ira i Rapareŋa to dwaj z siedmiu zwiadowców wysłanych na rekonesans Rapa Nui.
Ka kimi te ma'ara o te 'ariki Idźcie szukać domu dla króla Haumaka poleca siedmiu zwiadowcom – są to 'Ira, Rapareŋa, 'U'ura 'a Huatava, Riŋi-Riŋi 'a Huatava, Nonoma 'a Huatava, Ku'u-Ku'u 'a Huatava i Mako'i Riŋi-Riŋi 'a Huatava – odszukać nowy dom dla króla Hotu Matu'a i jego ludu.
"Ko ŋā kope tu-tu'u vai 'a Te Ta'aŋa „Dzieci wynurzające się z wody, syna Te Ta'aŋa, We śnie kapłana Haumaka, gdy jego duch widzi wysepki Motu Nui, Motu 'Iti i Motu Kao-Kao, przypomina on sobie troje dzieci swojego syna, Te Ta'aŋa. Nadaje wysepkom nazwę „Dzieci wynurzające się z wody, syna Te Ta'aŋa, kapłana Haumaka z krainy Hiva”. Ta część pieśni oznacza, że siedmiu zwiadowców dotarło do trzech wysepek i na Rapa Nui.
a Haumaka o Hiva" kapłana Haumaka z krainy Hiva”
¿I hē a Hotu Matu'a e hura nei? Gdzie mieszka Hotu Matu'a? Hotu Matu'a i jego lud osiedlili się w nowej ziemi – ziemi odnalezionej przez kapłana Haumaka. Te Pito o te Henua to inna nazwa Rapa Nui, oznaczająca Pępek Świata.
I Te Pito o te Henua e hura nei Mieszka w Pępku Świata
I Te Pito o te Henua e hura nei
a Haumaka o Hiva kapłana Haumaka z krainy Hiva
¡E Kuihi e Kuaha vārua ē! O, duchy Kuihi i Kuaha! Gdy król Hotu Matu'a ma umrzeć, wykrzykuje swoje ostatnie słowa w stronę ojczystej krainy Hiva. Prosi duchy Kuihi i Kuaha, by zaśpiewały mu głosem koguta.
Ka haka o'oa 'iti-'iti mai koe Zaśpiewaj mi choć trochę
i te re'o o te moa o Ariana głosem koguta Ariany
O'oa take heu-heu Zapiej take heu-heu Według legendy król umiera tuż po tym, jak kogut Ariany odpowiada take heu-heu. Znaczenie tych słów zostało dziś zapomniane. Prawdopodobnie dlatego obecnie często kończy się tę pieśń słowami O'oa e te 'ariki ē. To nowe zakończenie można przetłumaczyć jako Zapiej O, królu! – kogut pieje O, królu!, ponieważ król odszedł.